نسخه آزمایشی

جريان پرهيز از تفسير و گريز به تدبر(2): مباني جريان تدبرگرايي در تفسير

جريان پرهيز از تفسير و گريز به تدبر(2): مباني جريان تدبرگرايي در تفسير

1. پيوست گرايي

مباني تدبر در قرآن ارتباط مستقيمي با بحث پيوست گرايي دارد، يعني اگر نوع نگاه ما به فهم قرآن يك نگاه پيوست گرا باشد و بخواهيم از سنت تفسيري تبعيت كنيم و تأملات جديدمان در امتداد تأملات تفسيري گذشته باشد، در آن صورت ديگر راهي براي عامه‌ مردم وجود ندارد كه با قرآن مواجه شوند و تدبر كنند، چرا كه عامه مردم با سنت تفسيري گذشته آشنايي نداشته و از همه مباحث مطرح شده توسط آنان آگاهي ندارند.

لایه های معناشناختیِ متن - بخش اول: کارکردِ روی آوردهای اساسیِ معناشناسی در فهم متن

لایه های معناشناختیِ متن - بخش اول: کارکردِ روی آوردهای اساسیِ معناشناسی در فهم متن

نگاه منظومه ای و کل نگر  به روی آوردهای متفاوت در معناشناسی و آگاهی بر کارکردهای اساسیِ هر یک از این روی آوردها، ابزاری تلفیقی و بسیار تاثیرگذار را برای فهم متون در اختیار پژوهشگران قرار خواهد داد.

وضعیت استثنایی (3): تاریخچۀ مفهوم

وضعیت استثنایی (3): تاریخچۀ مفهوم

بازگردان از لیلا چمن خواه

در بررسی تبار وضعیت استثنایی در سنت های قانونی دولت های غربی، به تمایزی بر می خوریم میان نظام های [قانونی] ای که تفاوت هایشان در اساس روشن، اما در واقعیت مبهم است.

من و تو در جهانی سیال - بخش اول

من و تو در جهانی سیال - بخش اول

برگردان اشکان بحرانی؛ دانشگاه وندربیلت، ایالات متحده آمریکا

جهان دیگری ممکن است

ما فرزندان خداوند مجبور نیستیم در ترس، فقر، حقارت و خشم زندگی کنیم. راه‌های دیگری ممکن است و باید جست‌وجو شود. آن راه از اینجا با تک‌تک ما آغاز می‌شود. زمان، زمان صلح است، زمانی برای عزت‌نفس و زمانی برای تعیین سرنوشت خود؛ و آن زمان همین اکنون است.

کتابی ناشناخته از ادیبی شیعی در قرن پنجم هجری

کتابی ناشناخته از ادیبی شیعی در قرن پنجم هجری

تاريخ علمی، سیاسی و اجتماعی «نیشابور» مهمترین شهر خراسان بزرگ، به پهنای تاریخ ایران وسیع و دامنه دار است، و در بسیاری از وقایع تاریخی ایران از آن یاد می شود. تلخیص های کتاب «تاریخ نیشابور» حاکم نیشابوری (ت 405 ق) دریچه ای است کوچک که گوشه ای از تاریخ درخشان علمی این شهر را به ما می نمایاند.

جريان پرهيز از تفسير و گريز به تدبر(1): ويژگي هاي تفاسير تدبري در عصر حاضر

جريان پرهيز از تفسير و گريز به تدبر(1): ويژگي هاي تفاسير تدبري در عصر حاضر

مقدمه

يكي از مباحثي كه به طور جدي در حوزه‌ مطالعات تفسير مطرح است و بدون توجه به آن نمي توانيم تحليلي جامع از مسيري كه تفسير در قرن حاضر طي كرده، داشته باشيم، جريان پرهيز از تفسير و گريز به تدبر است. اين جريان مدعي است که نمي خواهد وارد تفسير شود ولي جالب اينكه وقتي آثار آنها را بررسي مي کنيد متوجه مي شويد چيزي جز تفسير نيست.

رویارویی تجربه گرایی و ضد عرفان در عرفان شناسی سده بیستم(3): ضدِّ عرفان، واکنش به خوانش تجربه گروانه  از معنویت مسیحی

رویارویی تجربه گرایی و ضد عرفان در عرفان شناسی سده بیستم(3): ضدِّ عرفان، واکنش به خوانش تجربه گروانه  از معنویت مسیحی

3-ضدِّ عرفان: واکنش به خوانش تجربه گروانه  از معنویت مسیحی

در اواخر سده ی بیستم، دنیس ترنر، الاهیدان کاتولیک و فیلسوف دین برجسته ی بریتانیایی، به خوانش تجربه باورانه از معنویت مسیحی حمله می برد. به باور ترنر نگاه تجربه-باورانه به نوشته های عارفان قرون وسطایی نوعی جعل و تحریف است. وی در کتاب مهم و اثرگذارش، تاریکی خداوند ، که از سال 1995 تا کنون به منبع و مستند گرایش ضدِّ عرفان بدل شده، از اساس مفهوم تجربه ی دینی و مفهوم عرفان (=mysticism) را نشانه می رود.

مروری انتقادی بر آسیب‌شناسی های پژوهش در ایران

مروری انتقادی بر آسیب‌شناسی های پژوهش در ایران

چکیده

پابه‌پای رشد کمی و کیفی مقالات پژوهشی ایران در سالهای اخیر، کوششهایی نیز برای آسیب‌شناسی آنها از منظرهای مختلف صورت گرفته است. محققان مختلفی، هر یک از منظری و با رویکردی، خواسته‌اند اسباب و علل ناکامیهای احتمالی را کشف کنند و راهی برای رفع آنها بیابند.

وضعیت استثنایی(2): مفهوم وضعیت حصر

وضعیت استثنایی(2): مفهوم وضعیت حصر

تاریخچۀ مفهوم وضعیت حصر، اعم از سیاسی (یا ساختگی)، آموزنده است. تبار آن به آموزۀ فرانسوی بر می گردد – با امعان نظر به حکم ناپلئونی 24 دسامبر 1811 – که برای امکان پذیری وضعیت حصر به وجود آمد که طبق آن این مسأله مطرح شده بود که آیا امپراتور می تواند یا نمی تواند تحت حمله بودن یک شهر یا تهدید مستقیم آن از سوی نیروهای دشمن را اعلان کند، بر می گردد

علم حاکم است یا سیاست؟: نگاهی به نقش سالبۀ وزارت علوم در زوال دانش در ایران

علم حاکم است یا سیاست؟: نگاهی به نقش سالبۀ وزارت علوم در زوال دانش در ایران

سالهاست که ضعف جامعۀ آکادمیک ایران به خصوص در علوم انسانی به شدّت خودنمایی می کند. نشستها، سخنرانیها، همایشها و جلسات متعددی برای استخراج آسیبهای جامعۀ علمی در ایران تدارک دیده شده است و نسخه های متعددی نیز برای درمان آن پیچیده شده که هیچ کدام نتوانسته درمانی برای دردِ این بیمارِ در حالِ احتضار باشد.

نکاتی درباره یکی از شاگردان مدرسه سیّار علامه حلی

نکاتی درباره یکی از شاگردان مدرسه سیّار علامه حلی

يکي از مهمترين خدماتی که در قرن هشتم هجری برای تشیع ایرانیان صورت گرفت توسط علامه حلی (ت 726 هـ) بود؛ او که خود سبب تشیع سلطان محمد خدابنده بود او را نیز در بسیاری از سفرهایش همراهی کرد تا با این همراهی بتواند بنیان تشيع را در ايراني که اغلب شهروندانش در آن زمان عامي مذهب بودند، مستحکم گرداند.

درآمدی بر خوانش شناختی ـ گفتمانی زیارت اربعین

درآمدی بر خوانش شناختی ـ گفتمانی زیارت اربعین

زیارت اربعین به عنوان گونه ای از تجمع دینی و مذهبی می تواند موضوع پژوهش و مطالعه بسیاری از شاخه های علوم انسانی قرار بگیرد چه این تجمع مذهبی از بزرگترین تجمعات تاریخ بشری است.

رویارویی تجربه گرایی و ضد عرفان در عرفان شناسی سده بیستم(2): قرائت تجربه گروانه از عرفان، امر عرفانی و سنت معنوی

رویارویی تجربه گرایی و ضد عرفان در عرفان شناسی سده بیستم(2): قرائت تجربه گروانه از عرفان، امر عرفانی و سنت معنوی

تجربه گرایی در سده ی نوزدهم و با طرح تعبیر تجربه ی دینی در نوشته های فریدریش شلایرماخر به صورت جدی، وارد گفتمان-های دین شناختی و عرفان پژوهی شد اما در نوشته های ویلیامز جیمز بود که در فهم دین و عرفان تحولی ژرف تر ایجاد کرد.

وضعیت استثنایی نوشته جورجیو آگامبن (1): وضعیت استثنایی به مثابه الگویی از حکومت

وضعیت استثنایی نوشته جورجیو آگامبن (1): وضعیت استثنایی به مثابه الگویی از حکومت

ترجمه لیلا چمن خواه

کارل اشمیت در اولین جلد کتاب الاهیات سیاسی (1922) پیوندی بنیادین میان وضعیت استثنایی و حاکمیت[1] برقرار کرد. اگرچه تعریف معروف او از حاکم به مثابه "کسی که دربارۀ وضعیت استثنایی تصمیم می گیرد"، وسیعاً مورد تفسیر و بررسی قرار گرفته است، اما هنوز هیچ نظریه ای دربارۀ وضعیت استثنایی در حقوق عمومی وجود ندارد و چنین به نظر می رسد که حقوق دانان و نظریه پردازان حقوق عمومی مشکل را  بیشتر پرسش از واقعیت  می دانند تا یک مشکل حقوقی اصیل.

مسئلۀ تعارض قرآن کریم با علم

مسئلۀ تعارض قرآن کریم با علم

فراوان می‌شنویم افرادی از تطابق قرآن کریم با آخرین یافته های علمی می‌گویند، یا حتی فراتر از این، مدعی هستند که ریشۀ تمام علوم را در قرآن می‌توان یافت، یا حتی دنبال تأسیس دانشهایی چند بر اساس قرآن هستند. بدین سان، گاه از یک آیه معنایی می‌فهمند که هرگز در طول هزار و چهارصد سال گذشته کسی از آن چنین درنیافته است.

جستارهایی درباره نقد متن (4): سابقه‌ی نقد متن

جستارهایی درباره نقد متن (4): سابقه‌ی نقد متن

به اهتمام مرتضی سلمان نژاد

چهارم؛ سابقه‌ی نقد متن

واقعیت قضیه این است که نقد متن سابقه‌‌ای طولانی دارد یعنی تا زمانی که بوده و تاریخی بوده نقد متن هم بوده است. حتّی در قدیمی‌ترین نوشته‌های تاریخی که از یونان باستان در اختیار داریم بحث‌های نقد متن را داریم. امثال هرودوت، گزنفون و دیگران به مناسبت‌های مختلف درگیر بحث نقد متن هم شده‌اند و راجع به نقد متن بحث کرده‌اند.

تحلیل گفتمان شبکه های اجتماعی (۲):  چالش های پژوهش

تحلیل گفتمان  شبکه های اجتماعی (۲):  چالش های پژوهش

در یادداشت های پیشین به برخی از مسایل مربوط به تحلیل گفتمان در فضای شبکه های اجتماعی پرداختیم. در این یادداشت و یادداشت های پیروی آن، به مسایل عملی تر تحلیل گفتمان در شبکه های اجتماعی به خصوص فیس بوک خواهیم پرداخت. بحث را با لیستی خلاصه از چالش های تحقیقاتی تحلیل گفتمان (انتقادی) در فضای مجازی شروع می کنم.

تامُّلی روش شناختی در منازعات پیرامون تحریف قرآن-بخش دوم

تامُّلی روش شناختی در منازعات پیرامون تحریف قرآن-بخش دوم

در یادداشت پیشین به یکی از مغالطه های مهمی که معمولا در استدلال ها علیه تحریف به کثرت دیده شده است اشاره کردیم. مغالطه "پاسخ ناهمجنس با سوال" از مهمترین اشکالاتی بود که از جهت روش شناختی به آن اشاره کردیم. گفتیم که جنس و ماهیتِ مباحثِ حوزۀ تحریف قرآن از نوع تاریخی است اما عمدتاً مخالفان تحریف قرآن به جای اینکه با بررسی های تاریخی به ابهاماتِ مدعیانِ تحریف پاسخ دهند، به آوردن تعداد محدودی استدلال کلامی اکتفا می کنند.

کانت و علم نجوم: ابهام زدایی از چند مفهوم - بخش سوم

کانت و علم نجوم: ابهام زدایی از چند مفهوم - بخش سوم

۳- ابهام زدایی از چند مفهوم

همانطور که گفته شد، قبل از بحث بیشتر درباره ی ایده آلیسم ترافرازنده باید معنای چند مفهوم نزد کانت را روشن کنیم.

درآمدی بر مبدا و مبنای هنر از شرق تا غرب : عالم نـ رسیدن ها و جهان رسیدن ها

درآمدی بر مبدا و مبنای هنر از شرق تا غرب : عالم نـ رسیدن ها و جهان رسیدن ها

عین- جهان اجتماعي از طريق اراده و آگاهی افراد به وجود مي‌آيد و هيچ يك از انسانها به تنهايي جهان پيرامون خود را سامان نمي‌دهد. نظام‌هاي معاني از مشاركت افراد در هدف ها، آرمانها، ارزش‌ها، كنش‌ها و معاني پيوسته با يكديگر به وجود مي‌آيد. هر يك از ما همواره در جهاني ديده مي‌گشايد كه پيش از او توسط گذشتگان پديد آمده است.

  • «
  • »