همه
۳۱ خرداد ۱۳۹۷

شواهد انتشار تشیع در اردن و فلسطین تا سده ششم هجری – بخش دوم

تشیع در رمله و فلسطین شهر رمله امروزه میان بیت‌المقدس و تل‌آویو، در سرزمین‌های اشغالی سال ۱۹۴۸ واقع است. این شهر در گذشته از شهرهای بزرگ […]
۱۵ خرداد ۱۳۹۷

ضرورت بازسازی تاریخ فرهنگی مقبره بقیع به مثابه یک زیارتگاه کهن اسلامی

باید مقبره بقیع را یکی از کهن‌ترین مقبره های شناخته شده در جهان اسلام دانست. گرچه این مقبره در تاریخ فکر و فرهنگ مسلمانان به خصوص […]
۱۴ خرداد ۱۳۹۷

شواهد انتشار تشیع در اردن و فلسطین تا سده ششم هجری – بخش اول

مقدمه دو منطقه اردن و فلسطین، نام دو «جُند» از اجناد چهارگانه سرزمین شام در سده‌های نخست اسلامی بوده است.[۱] این دو جند، بخش‌های جنوبی شام را […]
۲۹ شهریور ۱۳۹۶

زیارتگاه ­های شیعه در افغانستان

مقدمه

   افغانستان کشوری است در همسایگی ما که گفته می شود بیش از 99 درصد مردم آن مسلمان­ اند که از این تعداد 25 الی 30 درصد شیعه دوازده امامی،  حدود سه درصد اسماعیلی و باقی اهل تسنن ­اند.

۲۶ فروردین ۱۳۹۶

مصیبتِ مسلمین: بازخوانی واکنش نیم قرن پیشِ مسلمانانِ پاکستان به تخریب بقیع

تخریب مراقد مطهر امامان شیعه و نیز شمار زیادی از اصحاب و اطرافیان حضرت رسول (ص) در بقیع، واکنش‌های بسیاری را در جهان اسلام برانگیخت

۱۵ فروردین ۱۳۹۶

صدوق و مفید در «بحار الانوار» مجلسی – بخش دوم

به کوشش محمدرضا معینی

با توجّه به آنچه گذشت، اینک به بررسی موارد مهمّ‌ اختلاف‌ رأی صدوق و مفید، و نیز نظر و داوری مجلسی در این‌باره، می‌پردازیم:

۲۴ بهمن ۱۳۹۵

قدیمترین منبع حدیثی در ثواب زیارت حضرت معصومه ع و سنّت روایت آن

در رابطه با فضیلت و ثواب زیارت حضرت فاطمۀ معصومه (سلام الله علیها) و شهر قم معدود روایاتی به ما رسیده که معروف ترین آن حدیثی است مروی از امام رضا (علیه السلام) با عبارت: «مَن زَارَهَا فَلَهُ الجَنَّة» «کسی که او را زیارت کند بهشت بر او واجب می شود»، این حدیث از لحاظ سند و متن در اعلا درجۀ اعتبار قرار دارد.

۲ بهمن ۱۳۹۵

صدوق و مفید در «بحار الانوار» مجلسی – بخش اول

به کوشش محمدرضا معینی

مجلسی در «بحار الانوار » از مفید، همه جا با تکریم و بزرگداشت، یاد کرده و گذشته از نقل روایاتی که او از امامان در کتب حدیثی خود، مانند «مجالس» آورده، و نقل منقولات تاریخی او در «ارشاد» و «مسارّ الشیعه »، به آراء و بیانات کلامی وی، توجّهی خاصّ دارد و در زمینه های مختلف، آنها را نقل می کند.

۲۸ آذر ۱۳۹۵

کتابی ناشناخته از ادیبی شیعی در قرن پنجم هجری

تاريخ علمی، سیاسی و اجتماعی «نیشابور» مهمترین شهر خراسان بزرگ، به پهنای تاریخ ایران وسیع و دامنه دار است، و در بسیاری از وقایع تاریخی ایران از آن یاد می شود. تلخیص های کتاب «تاریخ نیشابور» حاکم نیشابوری (ت 405 ق) دریچه ای است کوچک که گوشه ای از تاریخ درخشان علمی این شهر را به ما می نمایاند.

۱ آذر ۱۳۹۵

علم حاکم است یا سیاست؟: نگاهی به نقش سالبۀ وزارت علوم در زوال دانش در ایران

سالهاست که ضعف جامعۀ آکادمیک ایران به خصوص در علوم انسانی به شدّت خودنمایی می کند. نشستها، سخنرانیها، همایشها و جلسات متعددی برای استخراج آسیبهای جامعۀ علمی در ایران تدارک دیده شده است و نسخه های متعددی نیز برای درمان آن پیچیده شده که هیچ کدام نتوانسته درمانی برای دردِ این بیمارِ در حالِ احتضار باشد.

۲۲ آبان ۱۳۹۵

نکاتی درباره یکی از شاگردان مدرسه سیّار علامه حلی

يکي از مهمترين خدماتی که در قرن هشتم هجری برای تشیع ایرانیان صورت گرفت توسط علامه حلی (ت 726 هـ) بود؛ او که خود سبب تشیع سلطان محمد خدابنده بود او را نیز در بسیاری از سفرهایش همراهی کرد تا با این همراهی بتواند بنیان تشيع را در ايراني که اغلب شهروندانش در آن زمان عامي مذهب بودند، مستحکم گرداند.

۱۶ آبان ۱۳۹۵

درآمدی بر خوانش شناختی ـ گفتمانی زیارت اربعین

زیارت اربعین به عنوان گونه ای از تجمع دینی و مذهبی می تواند موضوع پژوهش و مطالعه بسیاری از شاخه های علوم انسانی قرار بگیرد چه این تجمع مذهبی از بزرگترین تجمعات تاریخ بشری است.

۲۳ شهریور ۱۳۹۵

پیشینه مکتوب منابع معتبر حدیثی شیعه امامیه – بخش سوم

به اهتمام محمدرضا معینی

د) آثار مبتنی بر آثار پیشین

مؤلفانی را میشناسیم که هم راوی آثار پیشترند و هم خود کتاب نوشته اند، حتی گاهی نام کتابهای ایشان با نام کتابهای پیشین؛ که خود راوی آن بوده اند، یکی است. بگونه ای که در سلسله اسنادی برخی از احادیث این مشکل پیش میآید که حدیث از کتاب کدامیک از این دو نفر گرفته شده است.

۲۹ مرداد ۱۳۹۵

پیشینه مکتوب منابع معتبر حدیثی شیعه امامیه – بخش دوم

به اهتمام محمدرضا معینی

الف) کتابت حدیث در حضور ائمه

موارد فزون از شماری وجود دارد که راوی نقل می کند از امام سؤالی کرده و امام به او گفته اند بنویس و سپس مطلب را املا کرده اند. این موارد را محققان در پژوهشهای خود یاد کرده اند.

۱۶ مرداد ۱۳۹۵

مراسم محرم در دوران صفویه

مراسم محرم در دوره صفویه (حکمرانی 1501-1722م.) با وقایع سیاسی و همگانی مهمی تطور پیدا کرد. با اینکه این مراسم از سال 963م. و در دوره حکم‌رانی عزالدین بویه (934-1055م.) پادشاه آل‌بویه در ایران انجام می‌گرفت، اما با به قدرت رسیدن شاه اسماعیل صفوی (حکمرانی1501-1524م.) در سال 1501م.، و اعلام تشیع به عنوان مذهب رسمی این امپراطوری تازه‌ تأسیس، مراسم محرم شاهد عمومیت یافتن بیشتر در شهرهای اصفهان، تبریز و شیراز بود.